قرت ( qarat ) م . ع . قرت قرتا ( از باب سمع ) : برگرديد رنگ رخ از اندوه و يا خشم . قرتان ( qarrat ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه : بامداد و شبانگاه . قرتبان ( qartab n ) ا . پ . قلتبان . و از خود راضى . قرتبوس ( q rtabus ) ا . پ . ديوث و بىحميت و بىغيرت . و از خود راضى . قرته ( qarte ) ص . پ . ديوث و بيغيرت . قرته‌زن ( qarte - zan ) ا . پ . مرد ديوث . قرث ( qars ) ا . ع . كوزهء كوچك . قرث ( qars ) م . ع . قرثه الامر قرثا ( از باب نصر ) : در مشقت انداخت وى را آن كار و دشوار شد به روى آن كار . قرث ( qaras ) م . ع . قرث قرثا ( از باب سمع ) : كسب كرد و ورزيد . و رنج برد در كار . قرثع ( qarsa ' ) ا . ع . زن بىباك كم شرم . و زن گول . و زنى كه در يك چشم سرمه كشد بدون چشم ديگر و پيراهن را واژگونه پوشد . و زن فرومايه و ناكس . و شتر مرغ . و شير بيشه . و جانوركى دريائى كه داراى صدف است و بدون الف و لام : نام مردى بسيار سؤال . يق : اسئل من قرثع . و ام قرثع : نام زنى . قرثع ( qarsa ' ) و قرثعة ( qarsa'at ) ا . ع . پشم ريزهء ستور . قرثعة ( qarsa'at ) و ( qerse'at ) ص . ع . هو قرثعة مال : او نيكو سياست كننده است رعيت خود را و امور آنها را بر دست خود اصلاح مىكند . و كذلك : قرثعة مال . قرثل ( qarsal ) ا . ع . مرد ميانه تن كوتاه بالا . و خيك كوچك . قرثلة ( qarsalat ) ا . ع . زن ميانه تن كوتاه بالا . قرح ( qarh ) ا . ع . آبله ريزه‌اى كه بر اندام برآيد هرگاه روى بفساد كشد و خارش پيدا كند . ج : قروح . قرح ( qarh ) م . ع . قرحه قرحا ( از باب فتح ) : خسته كرد آن را و ريش نمود . و قرح فلانا بالحق : به حق پيش آمد مر فلان را . و قرح فلان بئرا : در جاى بىآب كند فلان چاه را . قرح ( qarh ) و ( qorh ) ا . ع . ريش . و گزيدگى سلاح و جز آن ، و يا قرح : اثر گزيدگى سلاح و قرح : درد و سوزش آن ، و يا قرح لغة اهل حجاز است ، و يا قرح مصدر است و قرح اسم . قرح ( qorh ) ا . ع . اول آب كه از چاه برآيد . و اول و آغاز هر چيزى . و سه شب اول از هر ماه . و قرح الربيع : اول بهار . قرح ( qarah ) ا . ع . نارسيدگى آبله بكودكان و جرب بشتران . و سلامتى از جراحت و ريش . قرح ( qarah ) م . ع . قرح جلده قرحا ( از باب سمع ) : ريش برآمد در پوست او . و نيز آبله ريزه در آمد در پوست او . و قرح الفرس قرحا : داراى قرحه گرديد آن اسب . و قرح قرحا و قروحا . مر . قروح ( qoruh ) . قرح ( qareh ) ص . ع . آبله رسيده . و جرب رسيده . و ريش شده . قرح ( qorrah ) ع . ج . قارح . قرحاء ( qarh ' ) ص . ع . روضة قرحاء : مرغزار با شكوفه‌هاى سپيد . قرحان ( qarh n ) ا . ع . شير بيشه . قرحان ( qorh n ) ص . ع . شتر جرب و خارش نارسيده . و كودكى كه هنوز آبله در وى بروز نكرده باشد ، واحد و ثثنيه و جمع در وى يكسان است و گاهى بر قرحانون جمع بسته مىشود . و رجل قرحان : مردى كه گاهى كارزار نكرده و با دلاوران در رزمگاه حاضر نشده باشد . و نيز مردى كه قروح و آبله ريزه در وى بروز كرده باشد . و انت قرحان من الامر يعنى تو خارجى از اين كار . و هم قرحان يعنى پيش از اين دردى بايشان نرسيده است . قرحان ( qorh n ) ا . ع . نوعى از سماروغ ، و يا جمع اقرح ( aqrah ) است . قرحانة ( qorh nat ) ا . ع . واحد قرحان يعنى يك سماروغ . قرحانون ( qorh nuna ) ع . ج . قرحان ( qorh n ) . قرحانى ( qorh niyy ) ا . ع . كسى كه دست كشد از كارى و يا تسليم به ديگرى كند كار را . قرحة ( qarhat ) ا . ع . واحد قرح . قرحة ( qorhat ) ا . ع . سپيدى در روى اسب كم از غره . و قرحة الشتاء : اول زمستان . قرحه ( qarhat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ريش و جراحت و چبان . قرحى ( qarh ) ع . ج . قريح . قرحياء ( qerhiy ' ) ا . ع . زمينى كه مخصوص براى زراعت و نشاندن درخت باشد . و مزرعه‌اى كه در آن نه بنا باشد و نه درخت . قرخواك ( qerx k ) ا . پ . گوشتابه . قرد ( qard ) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - گردن . و كوتاه بالا . قرد ( qard ) م . ع . قرد الرجل قردا ( از باب ضرب ) : جمع كرد آن مرد و فراهم